Fjórar upprisusögur

UPPRISA!

Ungur faðir sem missti fjögurra ára son sinn af slysförum fyrir fimm árum heldur alltaf Grænan dag til minningar um drenginn sinn og safnar fjármunum til að styrkja úrvinnslu barna í sorg inn í starfi sem kallast Örninn. Fyrst eftir missinn naut faðirinn reglubundinnar sálgæslu kirkjunnar á meðan hann var að reyna að rísa úr rekkja dag hvern og velta steini áfallsins frá grafarmunnanum. Þegar andlegur þróttur hans tók að eflast við samfylgd þeirra sem þorðu að sitja með honum í sorginni, fór faðirinn að ná meiri tökum á daglegu lífi. Liður í því var að hreyfa sig reglulega og hreyfa sig af krafti og þannig byggði hann sig upp skref fyrir skref bæði á sál og líkama. Græni dagurinn ber nafn sitt af því að litli drengurinn sem lést var með eftirminnilega græn augu og þrátt fyrir sorgina sem aldrei hverfur en breytir þó um lit er Græni dagurinn hugsaður til að fagna lífinu, í kirkjunni er grænn einmittt tákna vaxtar og gróanda. En Græni dagurinn er þó ekki bara hugsaður til að fagna lífinu heldur safna fjármunum fyrir sorgarstarf með börnum. Græni dagurinn hefur vaxið ár frá ári eins og einmitt plantan sem ég færði nær glugganum og nú síðast á Græna deginum voru meira að segja stórbyggingar í Reykjavík eins og Perlan og Hallgrímskirkja bókstaflega baðaðar grænu ljósi. Í ljósinu opnast einmitt blöð sorgarinnar og vonin grænkar.

UPPRISA!

Á nýliðnum skírdegi fermdist Helen Lilja Arnarsdóttir hér í Akureyrarkirkju. Helen er með mjög fágæta fötlun, raunar svo fágæta að hún er ein af mjög fáum börnum í heiminum sem fæðst hefur með hana. Helen er með hreyfiþroskaröskun, hún talar ekki og er í raun á flestum sviðum með þroska á við þriggja ára barn. Helen þolir illa hávaða og óvænt hvell umhverfishljóð og margmenni hentar henni því illa. Þess vegna báðu foreldrar hennar um litla athöfn fyrir nánustu fjölskyldu í Akureyrarkirkju. Við gerum okkur kannski ekki alltaf grein fyrir þeirri marglaga sorg sem fylgir því að eiga mikið fatlað barn. Það sem einkennir þá sorg er kannski svolítið líkt ferlinu sem börn ganga í gegnum þegar þau missa náinn ástvin. Þegar þú missir sem barn ertu næstum allt lífið að mæta nýjum vörðum á hálendi og láglendi sorgarinnar því sjö ára barn syrgir auðvitað ekki með sama hætti og sextán ára unglingur og sextán ára unglingur ekki með sama hætti og tuttugu og fimm ára einstaklingur. Sorg foreldra sem eignast fatlað barn minnir svolítið á þetta því við hverja nýja vörðu á lífsleið barnsins eru þeir minntir á það sem barninu verður ekki kleift að gera eða upplifa eins og aðrir jafnaldrar þess. Á sama tíma eru öll ný skref og allir óvæntir sigrar mun stærri og mun magnaðari heldur en kannski í lífi foreldra sem eiga fullfrísk börn. Í undirbúningi fyrir fermingu Helen vorum við öll, foreldrarnir og presturinn sem hér stendur sammála um að það sem skipti mestu máli væri að athöfnin elti fermingarbarnið en fermingarbarnið ekki athöfnina. Eftir á að hyggja komst ég að því (og nú þegar ég hugsa þetta finn ég að ég verð viðkvæm) ættu allar kirkjulegar athafnir að vera þannig vegna þess að þegar við sleppum tökunum gefum við heilögum anda, Guðs anda allt rýmið. Og það var nákvæmlega það sem gerðist þarna í fermingunni hennar Helen Lilju, stúlkunnar með brosið sem gæti mögulega brætt forhertustu ráðamenn heimsins. Brosið hennar Helen er nefnilega Guð að tala fyrir hana við heiminn og líka vernda hana gegn honum.

Ég sagði áðan að Helen talaði ekki, það er að vísu ekki alveg rétt því hún segir eitt orð og sparar það hvergi. Hún segir JÁ eins oft og hún er sátt við hlutina. Í fermingunni gengum við stöllur hér inn kirkjugólfið undir laginu Liljan sem er eitt af hennar eftirlætis lögum enda heitir hún sjálf Lilja og þið vitið hvað liljur eru undurfagrar með sín grænu blöð og hvítu blómknappa. Helen Lilja var svo mikið liljublóm í hvíta kyrtlinum sínum þar sem hún gekk skælbrosandi inn kirkjugólfið og beint upp að altarinu. Fólkið hennar brosti líka og þerraði tárin því stundin var á valdi Drottins. Og þar sem Helen Lilja stendur hér við altarið og ég segi við hana að Jesús sé vinur hennar og hún viti hver hann sé þegar hún er glöð og lífið er skemmtilegt af því Jesús vilji að fína stelpan hans eigi gott líf og að þegar hún sé leið þá komi hann og passi hana spyr ég hana í framhaldinu hvort hún vilji vera vinkona Jesú og þá var svar hennar nefnileg ekki bara einfalt já heldur “ já já já.” Það var hin heilaga þrenning. Þegar mér fannst ég vera búin að leggja nógu mikið á fermingarbarnið bauð ég henni að setjast hjá mömmu og pabba. Í framhaldinu sný ég mér að því að undirbúa altarisgöngu fyrir fjölskylduna en tek þá um leið eftir að fermingarbarnið er nokkuð órólegt þar sem það situr á fremsta bekk og þó á milli foreldrar sinna. Einhvern veginn les ég út úr atferli hennar að hún vilji aftur koma upp að altarinu svo ég spyr og það er eins og við manninn mælt, hún skundar upp að altarinu og inn fyrir gráturnar og er fyrst til að þiggja brauðið og óáfenga vínið uns við bjóðum öllum hinum að ganga til altaris. Og þá gerist það að Helen Lilja vill taka við hverri oblátu og stinga upp í munn ástvina sinna. Þannig fórum við hringinn, presturinn rétti henni eina oblátu í einu og hún setti á tungu allra sem hafa borið hana á ástarörmum frá fæðingu og glaðst yfir öllum litlu sigrunum í lífi hennar. Og hafi ég presturinn haldið að ég væri búin að fanga tilgang og eðli altarisgöngunnar þá er óhætt að segja að við þessa stund hafi himnarnir opnast mér eins og maður þráir að gerist reglulega á trúargöngunni. Allt og þá meina ég allt var rétt við þessa stund. Steininum hafði verið velt frá grafarmunnanum.

Upprisa!

María Magdalena og María hin komu til að líta á gröf Jesú við sólarupprás á fyrsta degi vikunnar. Engill Drottins hafði velt steininum frá, segir í guðspjalli Matteusar. Þekkirðu tilfinninguna þegar er líkt og stór steinn hvíli á brjósti þínu, þér finnst hreinlega erfitt að draga andann? Auðvitað þekkirðu þá tilfinningu. Það heitir að vera manneskja. En þá þekkirðu líka tilfinninguna þegar steininum er velt frá brjóstinu? Ef þú efast einhvern tíma um að steinninn muni fara, reyndu þá að að hugsa til baka um það þegar honum var létt af þér og lífið varð aftur gott vegna þess að Jesús dó og reis upp svo þú mættir treysta því að þjáningin hafi sinn tíma, að upprisan hafi sinn tíma en að von þín sé eilíf. Mundu þetta og mundu líka ef þú átt græna plöntu hema hjá þér að hafa hana nálægt glugga því allt vex og dafnar betur á hreyfingu og í ljósi.